AKTUALNOŚCI
Wydarzenia Gminne
Centrum Kultury i Turystyki
WALIM NA SPORTOWO
Archiwum
 GMINA WALIM
GAZETA "Wieści Walimskie"
Film promocyjny Gminy Walim
"Kryptonim Olbrzym" - produkcja Telewizji Sudeckiej
Mieszkańcy pytają
O gminie
Historia
Warto zobaczyć
Ważne adresy
Zamek Grodno
Sztolnie Walimskie
Jednostki organizacyjne
Kluby Sportowe
 TURYSTYKA
Baza noclegowa Gminy Walim
Wyciągi narciarskie
Baza Paraturystyczna
 GALERIA
Zdjęcia
Walimska Jesień 2008
Jesień nad Jeziorem Bystrzyckim
Narodowy Dzień Niepodległości i Zawody Strzeleckie
 URZĄD GMINY WALIM
Kto jest kim w Urzędzie
Urząd
Telefony i email
Referaty UG Walim
 OGŁOSZENIA
ZPORR
Mechanizm Finasowy EOG
Termin XXXIV Sesji Rady Gminy
Dyżury Radnych
Imprezy
Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie
Warsztaty Przedsiębiorczości dla gimnazjalistów
Apel o pomoc
Work in Progress Arts Meeting
Święto Twierdzy
IV Festiwal Sera - karta zgłoszenia potrawy
IV Festiwal Sera - karta zgłoszenia - kompozycja
IV Festiwal Sera - karta zgłoszenia dla firm
Regulamin konkursu "Kompozycja z ziół"
Regulamin konkursu "Potrawa z sera"
Regulamin konkursu "Produkt"
List kondolencyjny od Wójta Gminy Harkakötöny
Festiwal Zupy
 PLAN ODNOWY MIEJSCOWOŚCI
POM Dziećmorowice
POM Jugowice
POM Walim
POM Zagórze Śląskie
POM Glinno
Mapa serwisu
 GMINA WALIM » Historia

 Na początku XIII w. Bolko I buduje na skalnym cyplu wieżę i dwa skrzydła mieszkalne Zamku Grodno. Zamek powstał jako jedno z ogniw systemu ochronnego na południowej granicy księstwa Świdnicko-Jaworskiego. W tym czasie powstaje służebna wieś Zamku Grodno - Niedźwiedzica, położona na wysokości 470 - 525 m. n.p.m. Bardzo mocno związany z Zamkiem Grodno jest Walim - obecna siedziba gminy. Początki Walimia są słabo udokumentowane. Teren zasiedlony był prawdopodobnie w 1220 r. Pod koniec XIII w. Śląskie lenno Waltersdorf obejmuje rycerz Albert Bayer, potem hrabia von Haugwitz, von Peterswaldau, Math’ie Bayer. W XIII - XIV wieku Walim (Waltersdorf) jest miejscem eksploatacji złota i srebra. W XIV wieku powstaje u podnóża Góry Chojna jako zaplecze Zamku Grodno wieś Zagórze Śląskie. Wtedy też powstają wszystkie okoliczne wsie jako mocno związane z Zamkiem Grodno i Walimiem - osiedlem tkackim.

Michałkowa powstała prawdopodobnie w 1318r, Olszyniec w 1335 r. Glinno na pewno w pierwszej połowie XIV wieku, Jugowice pod koniec XIV wieku, a później Rzeczka związana z Walimiem prawdopodobnie w XVIII w. Zamek Grodno pozostaje w rękach Piastów do 1392 r. przechodząc następnie w posiadanie czeskie, wreszcie w XVI w przechodzi w posiadanie mocno związanej z Polską rodziny panów z Łagowa. Przebudowują oni gotycki zamek w stylu renesansowym i doprowadzają go do takiej postaci w jakiej (z małymi zmianami) przetrwał do dziś.

Walim (Waltersdorf) w czasie tzn. 1530 - 1548 stał się posiadłością Melchiora von Seydlitza. Dla zniszczonej prawie doszczętnie w okresie wojen husyckich wsi nastąpił czas odbudowy. Przypomniano sobie wówczas o istnieniu starych sztolni, a także stwierdzono występowanie bogatych złóż rud srebra. Próbowano rozwiązać wydobycie srebra jednak Walim nigdy nie stał się osadą górniczą ponieważ szacunki o zasobach złóż okazały się mocno przesadzone. Początkowo oprócz górników w Walimiu osiedlają się drwale, węglarze, właściciele tartaków wodnych. Dla narażających życie górników w 1548 r. wybudowano świątynię z drewna - kościółek ewangelicki św. Barbary (od 1654 r. katolicki). Wojna 30 - letnia doprowadza do całkowitego zniszczenia wsi. Jest to okres klęsk żywiołowych: powodzie, susza, gradobicia i naloty szarańczy. Osadę nawiedzały kilkakrotnie zarazy, z których najgorsza była dżuma. Wtedy ulega zmianie nazwa wsi - Wustewaltersdorf (Pustynna Waltra Wieś), a właścicielem zostaje rodzina von Zedlitz. Częstym gościem tej rodziny jest król Prus Fryderyk II. W XVIII wieku w Walimiu powstały pierwsze manufaktury specjalizujące się w bieleniu, potem w farbowaniu i wykańczaniu tkanin. Już wtedy znaczną część produktów eksportowano nawet na inne kontynenty. W 1789 r. na Zamku Grodno w Zagórzu Śląskim wali się ściana południowa na dziedzińcu gotyckim oraz sąsiednie skrzydło mieszkalne. Tymczasem największy rozwój wsi Walim to okres XIX wieku - nastąpił tu bardzo intensywny rozwój tkactwa. Zgodnie z wolą Fryderyka II Walim stał się ośrodkiem cotygodniowych targów na przędzę i płótno. Tkacze i kooperujący z nimi kupcy pracowali we wszystkich okolicznych wsiach. Na początku XIX w. właścicielem Walimia został K.F. Weidelhofer. We wsi były wtedy: 2 kościoły, szkoła ewangelicka, dwór, 2 folwarki, szpital, sierociniec, browar, 2 gorzelnie, 7 młynów wodnych, młyn do mielenia kory drzewnej, tartak, 2 bielniki potem cegielnia, olejarnia, 5 folusz i jeszcze jeden tartak. Była to wieś bogata i duża, dobrze rozwinięta i znacznie uprzemysłowiona osada tkacka. Równocześnie Walim stał się modnym letniskiem, stanowiącym bardzo dogodny punkt wyjścia na Wielką Sowę. W 1824 r. podjęto prace konserwatorskie na Zamku Grodno w Zagórzu Śląskim. Prace już wówczas miały przystosować obiekt dla potrzeb ruchu turystycznego. W 1848 r. zbudowano pierwszą w Walimiu tkalnię z mechanicznymi krosnami zakardowymi, która dała początek późniejszym Zakładom Przemysłu Lniarskiego. W 1850 r. przy tkalni uruchomiono bielnik i wykańczalnię tkanin, a w 1864 nową dużą tkalnię.

Powoli zaczęło upadać takctwo chałupnicze w okolicznych wsiach, a do Walimia zaczęło napływać coraz więcej ludzi w poszukiwaniu pracy w tkalni. Rozwój przemysłu, a w następnej kolejności rozwój turystyki spowodowały, że ówcześni właściciele fabryki - Websky, Hertman i Wiese zawiązali w 1908 r. komendanturę budowy linii kolejki łączącej Jugowice z Walimiem. Pierwszy pociąg ruszył 04.06.1914 r. Oficjalne otwarcie linii kolejki elektrycznej nastąpiło 22.07.1914r. Kolejka pokonywała trasę 4,7 km, a różnica wzniesień wyniosła 117 m. Były dwie kolejki w Sudetach, które miały trakcję elektryczną. Kolejka ta stała się dużą atrakcją turystyczną. W latach 1911-1914 wybudowana został przez Niemców potężna zapora wodna spiętrzająca wody rzeki Bystrzycy i tworząca Jezioro Bystrzyckie. Zapora ma 44 m. wysokości i 230 m. długości. Powstały w ten sposób zbiornik gromadzi 8 mln m3 wody. W czasie II Wojny Światowej w okolicach Walimia hitlerowcy postanowili wybudować system podziemnych fabryk zbrojeniowych, aby ustrzec się przed ewentualnymi nalotami aliantów. Celem prowadzonych na dużą skalę prac górniczych i budowlanych było wykonanie połączonego ze sobą systemu obiektów - kompleksów składających się z części podziemnej i nadziemnej. Początkowo prace prowadzone były pod kierownictwem specjalnie utworzonej w tym celu spółki akcyjnej Śląska Wspólnota Przemysłowa z generalną dyrekcją budowy w Jedlinie Zdroju. Na terenie budowy utworzono przedsiębiorstwo budowlane o kryptonimie “Olbrzym” (Oberbauleitung “Resie”) 9 kwietnia 1944 r. Hitler polecił przejecie kierownictwa przez “Organizację TODT”. Na obszarze objętym pracami zorganizowano filię obozu koncentracyjnego GROSS-ROSEN, obóz pracy “Olbrzym”. Siłą roboczą byli wyłącznie jeńcy wojenni - Włosi, Rosjanie, i przymusowi robotnicy - Polacy, Rosjanie, Francuzi, Ukraińcy. Podziemne korytarze, dokładnie do dziś jeszcze niezbadane, pochłonęły kilkanaście tysięcy ofiar, pochowanych na cmentarzach Walimia, Kolc i Głuszycy. Obecnie cmentarz w Walimiu jest miejscem pamięci narodowej. W 1995 r. udostępniono do zwiedzania Turystyczną Trasę Podziemnych Fabryk Walimia o długości 500 m. Osobną historię tworzą Zakłady Przemysłu Lniarskiego, które jeszcze pod koniec lat siedemdziesiątych należały do największych w branży. Produkowano tu do 12,5 mln. m. bieżących tkanin, głównie obrusów, ścierek i ręczników, które eksportowano do Australii, Nowej Zelandii, Hongkongu, Japonii, USA i większości krajów europejskich. Od połowy lat 80-tych zaznaczył się głęboki kryzys związany z utratą rynków zbytu na wschodzie, trudności z surowcami i wzrostem kosztów produkcji. Doprowadziło to w 1992 r. do postawienia zakładu w stan likwidacji. Uważa się, że obecnie jedyną szansą dla Walimia i okolic pozostaje turystyka i usługi z nią związane.


 

Gmina Walim